Ma ne tiştek muhîm e em rojeva xwe bi xwe çêbikin?
Çima?
Em hinek li ser biaxivin.
Mesele ji vir derket: Serokomarê Tirkiyeyê Recep Tayyip Erdogan di civîna partiya xwe de ji bo mebûsê xwe yê nû* got, "Çima zarokek te heye, yê PKK'yiyan 5-10-15 zarokên wan hene." Erdogan bixwe dizane zarokên PKK'yiyan tune ye, ev meseleyek din e û niyetek din e. Ez bi xwe nakevim dû wê niyetê jî. Em li penceyereke din li meseleyê binêrin. Ha ev jî heye, piştî vê gotina Erdogan, di tora civakî de hin kurdan twet belav kirin: "Emê zêdetir zarokan bînin"... Çima? Ma pir zarokên mirov hebin ev tiştek baş e?
Û niha em li ser meseleya xwe bisekinin. Meseleya ku emê niha li ser bisekinin ji van wêdetir e. Ew jî ev e:
Di sedsala 21'ê de çend zarokên mirov hebin mirov dikare çi bike?
Emê çend mînakan bidin:
1- Berî Mîladê, Piştî Mîladê, di Serdema Navîn de, dema ku hê çek nehatibûn afirandin bi hêza quwetê, bi hejmara mirovan şer dihatin bi dest xistin. Piştî ku çek hatin afirandin rewşa şeran guherî.
2- Di vê sedsala 21'ê de ku em dijîn teknolojî wisa pêş ketiye êdî bê wê tiştek nabe. Karê ku bi hezaran kesî dikarî bikira, belkî îro kesek dike. Loma jî mesela me kurdan divê tiştek din be, ne çend zarok...
Binêrin hin mînakên din hene:
3- Nifûsa Hollandayê bi qasî Stenbolê tune ye. Di sala 2020'î de 5 qat ji Tirkiyeyê zêdetir berhemên çandiyê firotine derveyî welatan. Bi vê 116 mîlyar dolar pere kar kiriye. Bi vê, di vî warî de li dinyayê bûye duyemîn. Tirkiyeya ku 80 mîlyon e heman salê 19,4 mîlyar dolar firotin çêkiriye û di vî warî de bûye 23'yemîn.
4- Nifûsa Taywanê bi qabî Stenbolê ye. Lê barê dinyayê yê teknolojiyê li ser pişta wê ye. Simkartê ku diafirîne pê dikeve mala me hemûyan. Ma hewce dike îleh nifûsa Taywanê 80 mîlyon be?
6- Nifûsa Îsraîlê 9 mîlyon û 217 hezar kes e. Bi qasî nîvê Stenbolê ye. Lê Îsraîl niha hem bandorê li hemû Rojhilata Navîn û li dinyayê jî dike.
Em bên ser kurdan. Em dibêjin kurd 40 mîlyon in, hinek dibêjin 50 mîlyon in. Çi dibe bila bibe, hejmar nikare ji bo me tiştek bike û ji îro pêde jî dê nikaribe tiştek bike. Ji me re aqil lazim e. Pirs ev e: Aqilê me heye yan na?
Bi ew qas kurdên heyî me heta niha karî çi bikin? Ger me nikaribin tiştek bikin, ne 40 mîlyon em bibin 100 mîlyon jî bi kêrî tişek nayê? Mînak, Bangladeş nifûsa wê dor 170 mîlyonî ye. Giraniya wê li dinyayê çi ye? Hîç!
Mînakek din, nifûsa başûrê Kurdistanê du qatî ji Katarê (2.881 hezar) zêdetir e, di 30 salan de kariye çi bike?
Axir, di salên û sedsalên pêşiya me de kurd dê bikaribin li dinyayê çi, çawa bikin û bi vê dikarin çawa bibin rojev, bandorê li dinyayê bikin?
Ger em ne li dû van tiştan, li dû nifûsê bin, bizanibin ku ji me tiştek dernayê.
*Mebûs Mehmet Ali Çelebi ji CHP'ê, li Îzmîrê hatibû hilbijartin, istîfa kir, piştî çend partiyan, vê carê beşdarî AKP'ê bû (19.10.2022).
.jpg)
.jpg)
